Bevolkingsonderzoek zorgt voor minder diagnoses uitgezaaide darmkanker
In 2025 kregen bijna 135.000 mensen in Nederland de diagnose kanker. Dat is vrijwel gelijk aan 2024. De cijfers komen uit onderzoek van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) en zijn gepubliceerd rond Wereldkankerdag. Opvallend is dat het aantal diagnoses van darmkanker blijft dalen. Vooral uitgezaaide darmkanker komt minder vaak voor. Dit komt vooral door het bevolkingsonderzoek dat sinds 2014 bestaat.
Laatste cijfers over kankerdiagnoses
De meest in het oog springende cijfers van het vandaag, Wereldkankerdag, gepresenteerde onderzoek naar kankerdiagnoses zijn:
- In 2025 kregen 134.800 mensen kanker (72.100 mannen, 62.700 vrouwen).
- Dat is bijna gelijk aan 134.700 diagnoses in 2024.
- In 2025 kregen 6.000 mannen en 5.300 vrouwen darmkanker.
- Het totaal aantal darmkankerdiagnoses daalde van 13.000 in 2013 naar 11.300 in 2025.
- Uitgezaaide darmkanker bij diagnose daalde van 7.200 gevallen in 2013 naar 5.900 in 2024.
Onderzoek door IKNL
Het onderzoek is verricht door het Integraal Kankercentrum (IKNL), een onafhankelijk kennisinstituut voor kankerzorg en palliatieve zorg. Deze organisatie verzamelt en analyseert gegevens over kanker via de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) en houdt de cijfers over kankerdiagnoses bij. Het doel is de impact van kanker te verkleinen.
Top 5 diagnoses meest voorkomende kankersoorten in 2025
Van de diverse kankersoorten is een top 5 samengesteld. Die ziet er momenteel zo uit (zie tabel hieronder voor de aantallen kankerdiagnoses per meetjaar):
- Plaveiselcelcarcinoom (PCC) van de huid
- Prostaatkanker
- Borstkanker
- Longkanker
- Darmkanker
(Tekst gaat verder onder de tabel)
(Tabel: IKNL)
Verandering in volgorde en oorzaak
De soorten kanker in de top 5 bleven gelijk, maar de volgorde is wel iets veranderd, zoals de tabel hierboven laat zien. Dat komt vooral door de toenemende vergrijzing. Dat is logisch, want als de te onderzoeken groep groter wordt, gaan automatisch ook de absolute aantallen omhoog. Verder zorgen veranderingen in opsporingsmethoden voor stijgingen in bepaalde categorieën.
IKNL voert de volgende redenen aan voor de gewijzigde volgorde van diagnoses:
- Huidkanker (plaveiselcelcarcinoom) staat nu bovenaan. Deze vorm komt vooral voor bij mensen van 75 jaar en ouder. Omdat die groep groeit, stijgt ook het aantal diagnoses.
- Prostaatkanker stijgt door vergrijzing en betere opsporing.
- Longkanker neemt toe bij ouderen, maar daalt bij mensen jonger dan 65 jaar.
- Borstkanker stijgt minder snel. De gemiddelde leeftijd bij deze ziekte ligt lager. Daardoor heeft vergrijzing minder invloed.
Darmkanker daalt na invoering bevolkingsonderzoek
Het bevolkingsonderzoek darmkanker begon in 2014 en werd in 2019 volledig ingevoerd voor mensen van 55 tot 75 jaar. Dit onderzoek staat bekend als de ‘paarse envelop’ met daarin een zelftest en een gebruiksaanwijzing. Daardoor worden tumoren en voorstadia eerder gevonden en behandeld. Hierdoor ontstaat minder vaak uitgezaaide darmkanker.
Carla van Gils, directeur KWF Kankerbestrijding, zegt hierover: “De daling van darmkanker, en vooral van uitgezaaide darmkanker, onderstreept het belang van bevolkingsonderzoek en vroege opsporing. Door mee te doen, vergroot je de kans dat kanker in een vroeg stadium wordt ontdekt – en dat redt levens. Vanuit KWF blijven wij ons onverminderd inzetten voor preventie, betere behandelingen, hogere overlevingskansen en een betere kwaliteit van leven.”
(Bron: IKNL, KWF, Bevolkingsonderzoek Nederland, archief. Foto: ANP)